Barış Atay Mengüllüoğlu, 22 Eylül 1981 tarihinde Almanya'nın Wilhelmshaven şehrinde doğmuştur. Arap-Alevi kökenli olan Atay, çocukluğunu Hatay'ın Mengüllü köyünde geçirmiştir. Lisans eğitimine Çukurova Üniversitesi Biyoloji Bölümü'nde başlamış, ancak tiyatroya olan ilgisi nedeniyle öğreniminin son yılında okulu bırakmıştır. İstanbul'a giderek Yeditepe Üniversitesi Tiyatro Bölümü'nde eğitim almış ve mezun olmuştur. 2011 yılında Kadir Has Üniversitesi'nde sinema ve televizyon yüksek lisansına başlamıştır. Sanat kariyerine, Hacı ve Şöhret dizilerinde rol alarak adım atan Atay, Arka Sıradakiler dizisindeki "Saffet" karakteri ile büyük dikkat çekmiştir. Daha sonra Hayat Devam Ediyor ve Şubat dizilerinde de rol almıştır. Sinema dünyasında Kabuk ve Zincirbozan gibi filmlerde yer almış, Eksik ve Aden filmlerinin yönetmenliğini yapmıştır. Ayrıca Kadıköy Emek Tiyatrosu'nda Özen Yula'nın Kırmızı Yorgunlar adlı oyununda ve Sadece Diktatör adlı tek kişilik oyunda sahne almıştır. Ancak, Sadece Diktatör oyunu, hükûmet tarafından sakıncalı bulunarak yasaklanmıştır. Siyasi hayatında, 2013 yılında Redhack soruşturması kapsamında gözaltına alınmış ve üç gün sonra serbest bırakılmıştır. 2018 Türkiye genel seçimlerinde Halkların Demokratik Partisi'nden Hatay milletvekili seçilen Atay, 2018'de Türkiye İşçi Partisi'ne geçmiştir. 2023 Genel seçimlerinde Antalya milletvekilliğine aday olmuş ancak seçilememiştir. 2020 yılında İçişleri Bakanı Süleyman SOYLU'ya yönelik sert eleştirileri sonrasında saldırıya uğramış, olay kamuoyunda geniş yankı bulmuştur. Kişisel hayatında, 8 Mart 2013 tarihinde Beste Sultan Kasapoğulları ile evlenmiştir. Filmografisinde, Güzel Günler Göreceğiz, Eksik, Damat Koğuşu ve Aden gibi yapımlarda yer almış; televizyon dizilerinde ise Şöhret, Arka Sıradakiler ve Şubat gibi projelerde bulunmuştur. Tiyatro oyunları arasında Çehov'dan 4 kısa oyun, Bir Anarşistin Kaza Sonucu Ölümü, Zengin Mutfağı, ve Görünmeyen gibi yapımlar yer almaktadır.
